سکه بیزانسی یافته شده از کهنه تپه سی در شمال غرب ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا دانشگاه ماینز آلمان

2 عضو هیئت علمی دانشگاه فرانکفورت

چکیده

درک و دانش ما از کنشها و برهم کنشهای سیاسی و کشمکشهای نظامی سلجوقیان با بیزانسی‌ها در مناطق شمالی رود ارس و آناتولی و به طور کلی شمال غرب ایران، بر اساس مدارک باستان‌شناختی بسیار اندک است. در سال ۱۳۸۶ در بخش شمال شرقی کهنه تپه-سی یک سکه طلای بیزانسی مربوط به کنستانتین دهم دوکاس ( ۱۰۵۹ -۱۰۶۷ میلادی) بدست آمد که کاملا مشابه نمونه‌های بدست آمده از قلعه بختک لیلان در جنوب شرقی دریاچه ارومیه است. براساس مدارک تاریخی موجود، ما بیشتر شاهد کشمکشهای سیاسی و نزاع‌های نظامی پی‌درپی شاهان سلجوقی با بیزانسی‌ها هستیم تا یک روابط سیاسی-اقتصادی محکم و استوار. این جنگها در دوره فرمانروایی آلپ أرسلان سلجوقی به اوج خود می‌رسد و باعث شکست بیزانسی‌ها و افزودن بسیاری از مناطق شمالی رود ارس و آناتولی به امپراطوری سلجوقیان و فرمانروایی آنها بر این مناطق می‌شود. علاوه بر معرفی، توصیف، و چگونگی یافتن این سکه، یکی از سئوالات کلیدی این مقاله این است که سکه‌های یافته شده بیزانسی در شمال غرب ایران را چگونه می‌توان تفسیر کرد؟ آیا این سکه-ها در نتیجه ورود بیزانسی‌ها به شمال غرب ایران بوده است؟ یا اینکه در نتیجه کشمکشهای طولانی مدت سلجوقیان با بیزانسی‌ها به عنوان غنیمت وارد این منطقه شده است؟ هرچند تجزیه و تحلیل نهایی در این مورد را بایستی به یافتن مدارک باستان‌شناختی بیشتری از این بازه زمانی موکول کرد، اما در این مقاله سعی شده است تا با روش تطبیقی-تحلیلی به پرسشهای این پژوهش پاسخ داده شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Byzantine Coin from Kohne Tepesi, Northeastern Iran

نویسندگان [English]

  • Ali Zalaghi 1
  • Sepideh Maziar 2
1 Johannes Gutenberg University Mainz, Germany
2 Goethe University Frankfurt,, Germany
چکیده [English]

Based on the archaeological evidence, our understanding of the Seljuqs' political and military interaction with the Byzantines in the northern regions of the Araxes River and Anatolia is scarce. In 2007, a Byzantine gold coin belonging to Constantine X (1059-1067) was found in the northeastern part of Kohne Tepesi, completely similar to the newly discovered coins from Qale Bakhtak Leylan in the southeast of Lake Urmia. Historical evidence points to political and military conflicts between the Seljuq rulers and the Byzantines rather than a strong political-economic relationship. These wars reached a turning point during the reign of Alp Arsalan when he added the northern areas of the Araxes river and Anatolia to the Seljuq Empire. This paper, describing these findings, tries to address the following questions: How can we interpret the Byzantine gold coins found in northwestern Iran? Were these coins the result of the arrival of the Byzantines in Northwestern Iran? Or because of the Seljuk's long struggles and conflicts with the Byzantines, it arrived in this region as war-booty?
Based on the current limited archaeological evidence, it can be hypothesized that Byzantine gold coins in northwestern Iran may designate a war-booty brought from Byzantine dominated areas into the Seljuq political domination areas. However, the verification of this hypothesis requires more archaeological evidence. Hence, this article, describing this new finding, hopes to contribute to this area's studies in the given period by raising more questions for future scholarships.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Seljuq
  • Kohne Tepesi
  • Byzantines
  • Constantine X